fbpx

Kiedy używamy szyku prostego w języku niemieckim?

To, za co lubię język niemiecki to konkrety i logika. Są tu ustalone reguły, jak są wyjątki, to też zazwyczaj mają ręce i nogi. Dziś chciałabym odpowiedzieć na pytanie, które często przewija się u mnie na zajęciach: Kiedy używamy szyku prostego w języku niemieckim?

W niemieckim jest sporo reguł dotyczących kolejności wyrazów w zdaniu. Różne rodzaje szyków (prosty, przestawny, końcowy) mówią nam o tym, gdzie w zdaniu stoi odmieniony czasownik.

Najprostszy i najłatwiejszy do zapamiętania jest szyk prosty. Znaleźć go można w zwykłych zdaniach i po niektórych spójnikach. Gorąco Cię zachęcam do zapamiętania tych spójników, bo jest ich tylko 5.

Schemat szyku prostego w zwykłym zdaniu to:
podmiot (osoba, rzecz, “coś”) + orzeczenie (odmieniony czasownik) + reszta zdania
Ich gehe heute ins Kino. – Idę dziś do kina.
Timo arbeitet bei Siemens. – Timo pracuje w Siemensie.
Wir lernen am Freitag Deutsch. – Uczymy sie w piątek niemieckiego.



Spójniki, po których używamy szyku prostego to:

  • und – i
  • Ich gehe heute ins Kino und (ich) esse Popcorn. – Idę dziś do kina i jem popkorn.

  • aber – ale
  • Ich möchte heute ins Kino gehen aber ich muss arbeiten. – Chciałabym dziś pójść do kina, ale muszę pracować.

  • denn – ponieważ (to fajny synonim do weil, bo jest prostszy w użyciu)
  • Ich lerne Deutsch, denn ich will in Deutschland wohnen. – Uczę się niemieckiego, ponieważ chcę zamieszkać w Niemczech.

  • oder – lub, albo
  • Wir gehen ins Kino oder bleiben zu Hause. – Idziemy do kina albo zostaniemy w domu.

  • sondern – lecz, ale
  • Ich arbeite jetzt nicht, sondern (ich) lese ein Buch. – Nie pracuję teraz, ale czytam książkę.

Dodatkowe uwagi:

  • czym różni się aber od sondern?
  • aber używamy po zdaniu twierdzącym
    sondern używamy po zdaniu przeczącym (występuje przeczenie np kein/keine/nicht/nie itp)

  • pomijanie podmiotu w drugim zdaniu
  • Jeśli w drugim zdaniu powtarza się podmiot lub podmiot i orzeczenie, to możemy je pominąć:
    Ich gehe heute ins Kino und esse Popcorn. – Idę dziś do kina i jem popkorn.
    Wyjątkiem są zdania z denn, po którym podmiot i orzeczenie muszą zostać powtórzone

No Comments Yet.

Leave a Reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *